30 saniyelik özet
Sprint Goal, Scrum kullanan bir ekibin Sprint boyunca ulaşmayı amaçladığı tek hedeftir. Scrum, karmaşık ürün çalışmalarını kısa döngülerle yönetmeye yardımcı olan bir çerçevedir; Sprint ise bu çalışmanın bir ayı aşmayan sabit süreli döngüsüdür. Hedef, seçilen işlerin neden birlikte yapılmaya değer olduğunu açıklar. “Planlanan kartları bitirmek” yerine kullanıcıya veya ürüne kazandırılacak somut imkânı ifade etmek, karar vermeyi kolaylaştırır. Uygulama sırasında yeni bilgi ortaya çıktığında ekip hedefi koruyarak kapsamı yeniden değerlendirebilir. İyi bir hedef, toplantıda hatırlanan bir cümleden fazlasıdır: Öncelik çatışmalarında ve ilerlemeyi değerlendirirken kullanılabilmelidir.
Neden önemli?
Bir ekibin çalışma panosunda bütün işler ilerliyor olabilir. Tasarım tamamlanmış, bağlantı servisi geliştirilmiş, yardım metinleri yazılmıştır. Ancak kullanıcı ilk veri kaynağını bağlayamıyorsa bu parçaların birlikte sağlayacağı değer henüz ortaya çıkmamıştır. Yönetici yalnızca kapanan iş sayısına baktığında bu farkı kaçırabilir.
Ortak hedef, ilerleme konuşmasını kullanıcının yapabildiği işe taşır. Ekip hangi parçaların birbirine bağlı olduğunu, hangi eksikliğin kullanımın önünü kestiğini ve hangi iyileştirmenin bekleyebileceğini daha açık tartışabilir. Böylece yoğun çalışmakla anlamlı bir ilerleme sağlamak arasındaki ayrım görünür hale gelir.
Bu ayrım özellikle beklenmedik taleplerde önemlidir. Satış ekibi yeni bir sunum ekranı isterken destek ekibi bağlantı hatasını gündeme getirebilir. Her talebin gerekçesi olabilir. Sprint hedefi, bu gerekçeleri mevcut çalışma amacıyla karşılaştırmaya yardımcı olur. Kararın kim daha ısrarlıysa onun talebine göre verilmesini önlemek için ortak bir değerlendirme zemini sağlar.
Yönetici açısından hedef, kapasite kullanımının gerekçesini açıklama aracıdır. Ekip hangi problemi çözmek için çalışıyor? Ertelenen işin etkisi ne? Hangi bağımlılık hedefi riske atıyor? Bu soruların cevapları, durum raporundaki genel bir “işler yolunda” ifadesinden daha kullanışlıdır.
Hedefin kısa olması tek başına yeterli değildir. “Müşteri deneyimini iyileştirmek” kolay hatırlanır, fakat hangi kararın bu amaca hizmet ettiğini ayırt etmeyi zorlaştırır. Belirli kullanıcı, kullanım koşulu ve beklenen imkân tanımlandığında ekip aynı cümleden benzer bir anlam çıkarabilir.
Terim nedir?
2020 Scrum Guide’a göre Sprint Goal, Sprint Planning adı verilen planlama etkinliğinde bütün Scrum Takımının iş birliğiyle oluşturulur. Product Owner, yani ürün sahibi, değer bağlamını getirir. Developers, yani ürünü geliştiren kişiler, seçilecek işleri ve uygulama planını oluşturur. Hedef planlama bitmeden kesinleşir.
Sprint Backlog, hedefi, seçilen ürün işlerini ve bunların gerçekleştirilmesine yönelik planı içerir. Hedef amaçtır; iş maddeleri ve plan bu amaca ulaşmanın yoludur. Geliştiriciler hedefe bağlılık gösterirken gerekli işlerin ayrıntısında esneklik bulunur. Beklenmedik durumlarda kapsam, ürün sahibiyle birlikte hedef korunarak yeniden görüşülebilir. Kalite düşürülmez. Hedef geçerliliğini kaybederse Sprint’i iptal etme yetkisi yalnızca ürün sahibindedir.
Çerçeve kaynağı: Ken Schwaber ve Jeff Sutherland, The Scrum Guide, Kasım 2020.
Product Goal, yani ürün hedefi, daha uzun vadeli yönü ifade eder. Sprint hedefi bu yönle ilişkilendirilmeli, fakat tek bir çalışma döngüsüne uygun büyüklükte olmalıdır. Ürünün bütün pazarda tercih edilmesini bir Sprint’e sığdırmaya çalışmak, ekibin kontrol edemediği bir sonucu kısa vadeli taahhüde dönüştürür.
Acceptance Criteria, yani kabul kriterleri, belirli bir işin beklenen davranışını açıklayan koşullardır. Tek tek kriterlerin karşılanması ile ortak hedefe ulaşılması ayrı ayrı incelenmelidir. Parçalar doğru çalışırken aralarındaki bağlantı eksik kalabilir.
Gerçek vaka: GOV.UK Pay’de hedefe ulaşmayı zorlaştıran belirsizlik
Birleşik Krallık kamu ödeme hizmeti GOV.UK Pay ekibi, 29 Temmuz 2019 tarihli yazısında teslimat sürecindeki sorunları anlatıyor. Katie Bates ve Alex Bishop, ekip değerlendirmesinde işlerin yeterince açık olmadığını, bazı kullanıcı ihtiyaçlarının karşılanmadığını ve tamamlanmadan yeniden ele alınan çalışmalar bulunduğunu belirtiyor.
Yazı, belirsiz kullanıcı hikâyeleri ve kabul kriterleri nedeniyle planlamanın zorlaştığını ve ekip üyelerinin Sprint hedefini gerçekleştirmekte güçlük çektiğini açıkça söylüyor. Ekip, işleri daha küçük parçalara ayırma ve beklenen davranışları netleştirme yönünde çalışmış. BDD, yani davranış odaklı geliştirme yaklaşımıyla somut kullanım senaryolarını birlikte yazmışlar. Aktarılan deneyimde bu çalışma ortak anlayışı ve iletişimi desteklemiş.
Kaynak, belirli bir Sprint hedefinin tam cümlesini veya hedefe ulaşma oranındaki değişimi paylaşmıyor. Bu nedenle buradan sayısal bir başarı sonucu çıkarılamaz. Vaka, hedefin uygulanabilirliğinin seçilen işlerin anlaşılmasına da bağlı olduğunu gösteriyor. Hedef cümlesini yazmak, ekip üyelerinin aynı davranışı geliştirdiğinden emin olmak için yeterli olmayabilir.
Varsayımsal örnek: İlk veri bağlantısını tamamlamak
Bir raporlama ürününde deneme hesabı açan kullanıcılar, ilk veri kaynağını bağlama aşamasında destek istiyor. Ekip yaklaşan Sprint için şu hedefi tartışıyor: “Deneme hesabındaki yetkili kullanıcı, destek almadan ilk veri kaynağını bağlayıp bağlantının çalıştığını doğrulayabilsin.”
Kapsam, başlangıçta belirli bir veri kaynağı türüyle sınırlandırılıyor. Bağlantı adımları, anlaşılır hata mesajları ve başarı durumunun gösterilmesi birlikte değerlendiriliyor. Ekran geçişlerindeki görsel iyileştirmeler de öneriliyor; ancak hedef için zorunlu görülmüyor.
Çalışma sırasında bir yetkilendirme sorunu ortaya çıkıyor. Kullanıcı doğru bilgileri girse bile bağlantı kuramıyor. Geliştiriciler ve ürün sahibi, görsel iyileştirmeyi erteleyip sorunu çözmeyi değerlendiriyor. İş listesindeki değişiklik, hedefe ulaşmayı destekliyor. Güvenlik kontrolleri zaman kazanmak için kaldırılmıyor.
Sprint sonunda yalnızca bağlantı ekranı gösterilmiyor. Desteklenen koşullarda kullanıcının akışı tamamlayabildiği ve başarısızlık halinde ne yapacağını anlayabildiği inceleniyor. Kullanıcının desteğe ihtiyaç duymaması iddiası için uygun kullanıcı gözlemi de gerekiyor; teknik test tek başına bu iddiayı doğrulamıyor.
Ürünün kullanımı sonrasında bağlantı tamamlama davranışı ve destek talepleri ayrıca izlenebilir. Bu gözlem, daha uzun vadeli ürün etkisini değerlendirmeye yarar. Henüz veri yokken aktivasyon artışı veya maliyet tasarrufu ilan edilmiyor. Sprint içinde sağlanan imkân ile sonrasında beklenen ticari etki ayrı kaydediliyor.
Yaygın üç hata
- İş listesini hedef olarak yazmak
“Bağlantı ekranı, hata mesajları ve yardım metni tamamlanacak” ifadesi kapsamı sıralar. Bunların birlikte hangi kullanıcı işini mümkün kılacağını açıklayın. Bir madde değiştiğinde ortak amaç hâlâ korunuyor mu, değerlendirin.
- Birbirinden bağımsız amaçları tek cümleye sıkıştırmak
Bağlantıyı kolaylaştırmak, fiyatlandırmayı yenilemek ve yöneticilere rapor sunmak farklı ihtiyaçlar olabilir. Cümlede “ve” kullanmak aralarında anlamlı ilişki kurmaz. Kapasiteyi dağıtmadan önce ortak odağı ve zorunlu diğer işlerin etkisini tartışın.
- Hedefi sonradan tamamlanan işlere göre yeniden yazmak
Hedef gerçekleşmediğinde ifadeyi küçültmek, planlama ile sonuç arasındaki farkı gizler. İlk hedefi, gerçekleşen sonucu ve aradaki engelleri görünür tutun. Öğrenilenleri sonraki planlamaya taşıyın; raporu başarıya benzetmek için geçmişteki amacı değiştirmeyin.
Mini uygulama / şablon
Yaklaşan Sprint için aşağıdaki alanları ekiple birlikte doldurun.
- Hedef kullanıcı veya yararlanıcı
- —
- Çözülmek istenen problem
- —
- Problemi destekleyen kanıt
- —
- Sprint sonunda mümkün olacak davranış
- —
- Kullanım koşulları ve kapsam sınırı
- —
- Ürün hedefiyle bağlantısı
- —
- Hedef için zorunlu işler
- —
- Ertelenebilecek ayrıntılar
- —
- Bağımlılıklar ve belirsizlikler
- —
- Hedefe ulaşıldığını gösterecek kanıt
- —
- Daha sonra izlenecek ürün etkisi
- —
Sonra olası bir değişiklik seçin: Yeni talep, teknik engel veya eksik bilgi. Hedef cümlesi bu durumda karar vermeye yardımcı oluyor mu? Aynı cümleyi okuyan ekip üyeleri farklı sonuçlar bekliyorsa ifadeyi netleştirin. Kanıtın kim tarafından, hangi koşulda değerlendirileceğini de konuşun. Kullanıcının başarısını açıklayan hedef, uygulama kararlarına yön verebildiğinde işe yarar.
İlgili terimler
Product Goal, Product Owner, Sprint Planning, Sprint Backlog, Product Backlog, Acceptance Criteria, Definition of Done, Daily Scrum, Sprint Review, Increment, Outcome ve Output, Backlog Refinement