30 saniyelik özet

Bir ajans ürününüzü müşterisine öneriyor, satış gerçekleşiyor ve komisyon ödüyorsunuz. Kanal ortaklığı burada bitmez. Müşterinin doğru çözümü alması, kurulumun tamamlanması ve sorunların karşılanması da ilişkinin parçasıdır. Channel partnership, bir şirketin başka kuruluşların müşteri erişimi, uzmanlığı veya hizmet kapasitesi üzerinden pazara ulaşmasıdır. Sağlıklı modelde tarafların ne kazandığı kadar hangi işi üstlendiği de açıktır. Çok sayıda ortaklık sözleşmesi imzalamak başarı değildir. Değer, ortakların uygun müşterilere ulaşması ve verilen sözün birlikte yerine getirilmesiyle oluşur.

Neden önemli?

Bir şirket her pazara kendi satış ve uygulama ekibiyle ulaşamayabilir. Yerel ilişkiler, sektör bilgisi veya müşterinin güveni başka bir kuruluşta bulunabilir. Kanal ortağı bu boşluğu kapatabilir. Özellikle ürünün uygulanması danışmanlık gerektiriyorsa ortak, satıştan sonra da müşterinin sonuç almasına katkı sağlayabilir.

Ancak erişim kazanmak, bütün işleri dışarıya devretmek anlamına gelmez. Ürün bilgisi, eğitim, teknik destek ve ortak yönetimi için kapasite gerekir. Doğrudan satışın maliyetinden kaçınmak amacıyla kurulan kanal, bu ihtiyaçlar hesaba katılmadığında beklenenden pahalı olabilir. Komisyon, toplam maliyetin yalnızca bir bölümüdür.

İş geliştirme ekibinin sorumluluğu uygun ortakları bulmakla sınırlı değildir. Hangi müşteri grubuna ulaşılacağını, satışın nasıl ilerleyeceğini ve hizmetin nasıl sunulacağını tasarlaması gerekir. İş analisti bu tasarımı süreçler, bilgi ihtiyaçları ve sorumluluklar üzerinden somutlaştırabilir. Pazarlama ise ortağın kullanabileceği doğru anlatıyı ve materyalleri hazırlar.

Yönetici açısından temel soru, kanalın şirketin tek başına sağlayamadığı hangi değeri getirdiğidir. Yeni müşteri erişimi mi, uygulama kapasitesi mi, sektör uzmanlığı mı? Bu katkı tanımlanmadan ortak sayısını artırmak, mevcut satışları farklı bir kaynaktan gelmiş gibi göstermeye yol açabilir. Büyümenin yanında hizmet kalitesi ve ekonomik sürdürülebilirlik de değerlendirilmelidir.

Terim nedir?

Kanal ortaklığı, ürün veya hizmetin müşteriye ulaşmasında başka bir kuruluşun belirli bir rol üstlenmesidir. Yönlendirme ortağı potansiyel müşteriyi tanıştırır. Yeniden satıcı ürünü kendi ticari ilişkisi içinde satar. Distribütör dağıtımı organize eder. Uygulama ortağı kurulum, uyarlama veya eğitim sağlayabilir. Tek kuruluş birden fazla rol üstlenebilir; her rol ayrı açıklanmalıdır.

Bu modellerde teklif veren, sözleşme imzalayan, faturayı düzenleyen ve desteği sağlayan taraf değişebilir. Dolayısıyla her kanal ilişkisini aynı komisyon kuralıyla yönetmek yeterli değildir. Ortağın iş modeli, üstlendiği maliyet ve müşteriye karşı sorumluluğu birlikte değerlendirilmelidir.

Kanal çatışması, aynı müşteri veya fırsat için doğrudan satış ekibiyle ortakların ya da farklı ortakların rekabet etmesidir. Ortak müşteriyi bulduktan sonra doğrudan ekip daha düşük fiyatla satış yaparsa güven zarar görebilir. Tersine, yalnızca müşteri adını kaydeden bir ortağa süresiz ayrıcalık tanımak da aktif satış çalışmalarını engelleyebilir.

Fırsat kaydı, yani deal registration, ortağın belirli bir müşteri fırsatını tanımlayıp katkısını görünür kıldığı yöntemdir. Kaydın kabul koşulu, geçerlilik süresi ve ilerleme beklentisi açık olmalıdır. Bu yöntem çatışmayı azaltabilir; fakat anlaşmazlık durumunda uygulanacak değerlendirme süreci de gerekir.

Müşteri ilişkisini yönetmek, müşteri verilerini kullanmak ve satış gelirine katkıyı kaydetmek farklı konulardır. Bunlar tek bir müşteri sahipliği ifadesiyle geçiştirilmemelidir. Ortak değiştiğinde hizmetin nasıl süreceği de başlangıçta düşünülmelidir. Müşterinin deneyimi, şirketler arasındaki anlaşmazlığın çözülmesini beklememelidir.

Gerçek vaka: HubSpot Solutions Partner programı

HubSpot'un resmi program açıklamasına göre Solutions Partner programı hizmet şirketleri, danışmanlık kuruluşları ve ajanslara yöneliktir. Ortakların uzmanlık alanları arasında pazarlama, satışa destek, CRM kurulumu ve operasyon çalışmaları bulunur. CRM, müşteri ilişkileri yönetimidir; kurulumu yalnızca yazılım hesabı açmayı değil, müşterinin süreçleriyle uyumlandırmayı da gerektirebilir.

Şirket, program kapsamında ortaklara uzman desteği, eğitim olanakları, ürün ve uygulama desteği ile gelir paylaşımı sunduğunu belirtiyor. Resmi tanıtım sayfası ayrıca müşterilerin hizmet sağlayıcı aradığı Solutions Directory üzerinden ortakların görünürlük kazanabildiğini açıklıyor.

Bu modelde ortak, yazılımı öneren aracıdan daha geniş bir rol üstlenebilir: Müşteriye danışmanlık ve uygulama hizmeti sunar, kendi hizmet işi için gelir alanı oluşturur. HubSpot ise müşterilerin ihtiyaç duyduğu uzmanlığa ortak ağı üzerinden erişim sağlayabilir. Bu son ifade, program yapısından çıkarılan bir iş modeli yorumudur. Kaynaklar programın kendi tanıtımıdır; tek tek ortakların kârlılığını veya bütün müşterilerin başarılı sonuç aldığını kanıtlamaz.

Kaynaklar: HubSpot, Solutions Partner Program.
HubSpot, Join the Solutions Partner Program.

Varsayımsal örnek: Stok yazılımı ve e-ticaret ajansı

Bir stok yönetimi yazılımı şirketi, e-ticaret ajanslarıyla çalışmak istiyor. Ajanslar müşterilerin mağaza kurulumunu yapıyor; stok takibindeki sorunları da yakından görüyor. Yazılım şirketi bu müşteri erişimini kullanabilirken ajans yeni bir uygulama hizmeti sunabilir.

İş geliştirme ekibi önce ajansın müşteri grubunu inceliyor. Yazılımın desteklemediği satış sistemlerini kullanan müşteriler çoğunluktaysa, geniş müşteri listesi tek başına yeterli olmuyor. Uygun ajansla sınırlı bir pilot çalışma başlatılıyor. Pilot, modelin genişletilmeden önce gerçek koşullarda denenmesidir.

Görevler açıkça paylaşılıyor. Ajans ihtiyaç görüşmesini ve veri hazırlığını yürütüyor, kurulumda müşteriye destek oluyor. Yazılım şirketi ürün eğitimini, teknik kuralları ve ileri düzey sorunların çözümünü üstleniyor. Müşteri hangi konuda kime başvuracağını başlangıçta öğreniyor. Ajansın sağlayamayacağı bir özelliği vaat etmemesi için teklif kapsamı birlikte gözden geçiriliyor.

Fırsat kaydında müşteri ihtiyacı, ajansın katkısı ve planlanan sonraki adım tutuluyor. Doğrudan satış ekibinin aynı müşteriye ulaştığı durumda izlenecek yöntem belirleniyor. Pilot sonunda yalnızca satış olup olmadığına bakılmıyor. Kurulumun tamamlanması, müşterinin kullanıma başlaması, destek yükü ve tarafların harcadığı emek de inceleniyor. Bu sonuçlar görülmeden kanalın büyütülmesine karar verilmiyor.

Yaygın üç hata

  1. Ortak sayısını aktif kapasite sanmak

Sözleşmesi bulunan her kuruluş satış veya uygulama yapmaya hazır değildir. Eğitim almış personel, uygun müşteri erişimi ve işe ayrılan zaman gerekir. Aktif fırsat üretmeyen bir ağ, kâğıt üzerinde büyük görünebilir. Ortakları yalnızca üyelik durumuyla değil, yapabildikleri iş ve ortaya çıkan müşteri sonuçlarıyla değerlendirin.

  1. Satış sonrasını belirsiz bırakmak

Kurulum veya destek sorunu çıktığında taraflar birbirini işaret ediyorsa müşteri verilen sözün karşılığını alamaz. İlk destek, teknik inceleme, müşteri bilgilendirmesi ve sorun aktarımı ayrı tanımlanmalıdır. Özellikle müşteriye vaat edilen hizmetle ortağın gerçek kapasitesi arasındaki uyum başlangıçta doğrulanmalıdır.

  1. Gelir paylaşımını bütün teşvik sistemi saymak

Yüksek komisyon, doğru müşteriyi seçmeyi veya kaliteli kurulum yapmayı kendiliğinden sağlamaz. Yalnızca satış anına odaklanan teşvikler, uygun olmayan müşterilere fazla vaat verilmesini özendirebilir. Ortak değerlendirmesinde satışın yanında kurulum kalitesi, müşteri devamlılığı ve destek maliyeti de bulunmalıdır. Kurallar tarafların sürdürebileceği bir ekonomik modele dayanmalıdır.

Mini uygulama / şablon

Yeni bir ortaklık için şu alanları birlikte doldurun:

Hedef müşteri
Hangi gruba, hangi ihtiyaç için ulaşacağız?
Ortağın katkısı
Erişim, güven, uzmanlık veya uygulama kapasitesi mi?
Roller
Tanıştırma, satış, kurulum ve desteği kim üstlenecek?
Ticari akış
Teklif, sözleşme ve fatura hangi tarafta olacak?
Gelir ve maliyet
Paylaşımın koşulları, emek ve destek yükü neler?
Fırsat kaydı
Katkı hangi kanıtla ve hangi süreyle tanınacak?
Çatışma yönetimi
Aynı fırsata birden fazla taraf ulaşırsa ne yapılacak?
Müşteri deneyimi
Sorular, sorunlar ve devirler nasıl karşılanacak?
Başarı ölçütü
Satışın yanında hangi kullanım ve hizmet sonuçları izlenecek?
Gözden geçirme
Hangi bulgu modeli değiştirmeyi veya durdurmayı gerektirecek?

Şablonu yalnızca ortaklık yöneticileriyle tamamlamayın. Satış, uygulama ve destek ekipleri de süreçteki sorumlulukları doğrulasın. Önce sınırlı çalışmada öğrenin; sonra kapasitesi ve katkısı kanıtlanan modeli genişletin.

İlgili terimler

Stratejik Ortaklık, İdeal Müşteri Profili, Değer Önerisi, Fırsat Kaydı, Kanal Çatışması, Satış Pipeline'ı, CRM, Müşteri Edinme Maliyeti, Müşteri Başarısı